Kaynaklar

Tekrarlayan BT Görevlerini Otomatikleştirmek: Elle Yapılan Her İşlem Bir Unutma Riskidir

10 Kasım 2026·6 dk okuma

Bir BT sorumlusunun yapması gereken işlerin çoğu aslında karmaşık değildir: disk doluluğunu temizlemek, bir güvenlik taraması başlatmak, kritik bir servisin çalışır durumda olduğunu kontrol etmek. Zor olan bunları yapmak değil, her cihazda, düzenli aralıklarla, unutmadan tekrarlamaktır. 5 cihazlık bir ofiste bu elle de yürür; 30, 50 cihazda gerçekçi olmaktan çıkar.

Otomasyon tam olarak ne yapar?

Otomasyon, zaten var olan, tek tek elle de tetiklenebilen bir işlemin (ör. disk temizliği) bir cihaz ya da bir şirketin tüm uygun cihazları için belirli bir sıklıkta (ör. her 24 saatte bir) kendiliğinden tekrarlanmasıdır. Yeni bir yetenek icat edilmez, var olan bir işlemin unutulmaması sağlanır.

Hangi görevler otomatikleştirilmeli, hangileri asla

Burada net bir sınır olmazsa otomasyon, kontrolsüz bir risk kaynağına dönüşebilir. Doğru yaklaşım, sadece düşük riskli, geri dönüşü kolay işlemlerin (ör. disk temizliği, durum kontrolü) otomasyona açılması, yazılım kurulumu ya da bir süreci sonlandırmak gibi riskli işlemlerin her zaman bir insanın onayını gerektirmesidir.

  • Otomasyona uygun: disk temizliği, performans/durum kontrolü, rutin tarama tetikleme
  • Asla otomasyona açılmamalı: yazılım kurulumu, bir süreci zorla sonlandırma, disk şifrelemeyi etkinleştirme gibi geri dönüşü zor ya da onay gerektiren işlemler

Serbest komut çalıştırma ile aynı şey değil

Bazı platformlar otomasyonu, yapay zekaya veya kullanıcıya serbest metin bir script (PowerShell, bash) yazdırıp bunu cihazlarda çalıştırma şeklinde kurar. Bu, kontrolü tamamen elden bırakan bir model: ne çalışacağı önceden belli değildir, denetlenmesi zordur. TURKONETS bu yolu bilinçli olarak seçmez; otomasyon yalnızca önceden tanımlı, onaylı bir komut kataloğundaki işlemleri zamanlayabilir, asla serbest bir script çalıştırmaz.

Aynı sınırın ikinci bir yoldan aşılması nasıl önlenir?

Bir kısıtlama tek bir yoldan uygulanırsa, genelde başka bir yoldan dolaşılabilir. Örneğin yüksek riskli bir komutun otomasyona asla eklenememesi tek başına yeterli değildir; aynı hedefe (bir cihaza veya tüm filoya) aynı düşük riskli işlem için birden fazla otomasyon kuralı açılarak, izin verilen en kısa tekrar aralığının (ör. saatte bir) pratikte aşılması da mümkün olabilir. Bu yüzden bir hedef ve işlem kombinasyonu için her zaman en fazla bir etkin kuralın var olabilmesi de yapısal olarak garanti edilmelidir.

Otomasyon kuralları neyi yapamaz

TURKONETS'te bir otomasyon kuralı, onay gerektiren (yüksek riskli) bir komutu asla zamanlayamaz, bu yapısal olarak reddedilir. Bir hedef (cihaz ya da şirket) için aynı işlem en sık saatte bir tekrarlanabilir, daha sık değil; aynı hedefe birden fazla aktif kural açıp bu sınırı aşmaya çalışmak da ayrıca engellenir. Otomasyon insansız çalışsa da, hangi kuralın ne zaman çalıştığı ve sonucu, diğer her işlem gibi kayıt altındadır.

Sık sorulan sorular

Otomasyon kuralı çalışırken bir hata olursa ne olur? Sonuç (başarılı/başarısız) kaydedilir, diğer her komut sonucuyla aynı şekilde görülebilir; sessizce yutulmaz.

Bir otomasyon kuralı silinirse geçmiş çalıştırmaları da silinir mi? Hayır, geçmiş çalıştırma kayıtları kalır; silinen sadece kuralın kendisi ve bir sonraki tekrarının planlanmasıdır.

Otomasyon kuralı, farklı bir şirketin cihazına komut gönderebilir mi? Hayır, bir kural yalnızca kendi şirketinin (tenant) cihazlarını hedefleyebilir; bu sınır, veritabanı seviyesinde zorlanır.

TURKONETS panelinde bir teknisyen, katalogdaki onay gerektirmeyen bir işlemi (ör. disk temizliği) bir cihaz ya da şirketin tüm uygun cihazları için düzenli olarak tekrarlanacak şekilde zamanlayabilir. Böylece rutin bakım, birinin hatırlamasına bağlı olmaktan çıkar, ama riskli her işlem yine de bir insanın onayından geçer.

İlgili hizmetimiz

SOAR Hizmeti: Yönetilen Güvenlik Orkestrasyonu ve Müdahale

SOAR (Security Orchestration, Automation and Response: güvenlik orkestrasyonu, otomasyonu ve müdahalesi), farklı kaynaklardan gelen güvenlik sinyallerini tek bir yerde toplamak, tekrarlayan işleri insan beklemeden yürütmek ve bir olay anında doğru adımları hızla atmak demektir. Türkiye merkezli TURKONETS, bunu satın alıp kendiniz kurmanız gereken bir yazılım olarak değil, yönetilen bir hizmet olarak sunar: rutini otomasyon üstlenir, riskli kararları her zaman bir uzman onaylar. Bu, hem uç nokta (bilgisayar/sunucu) sinyallerini hem de ağın kendisinden gelen sinyalleri kapsayan, üst düzey IT hizmetleri ile siber güvenliği aynı panelde birleştiren bir yaklaşımdır.

Detayları görün →

Sektörünüze özel rehber sayfalarımız

Bu konunun sizin sektörünüzdeki karşılığını, sık sorulan soruları ve çözümleri sektör sayfalarında bulabilirsiniz.